Hình minh họa (Nguồn: beger)
Hợp đồng kinh tế vô hiệu (Invalid economic contract)
Hợp đồng kinh tế vô hiệu – danh từ, tiếng Anh được dùng bởi cụm từ Invalid economic contract.
Hợp đồng kinh tế là sự thoả thuận bằng văn bản, tài liệu giao dịch giữa các bên kí kết về việc thực hiện công việc sản xuất trao đổi hàng hoá dịch vụ, nghiên cứu ứng dụng tiến bộ khoa học kĩ thuật và các thoả thuận khác có mục đích kinh doanh với sự qui định rõ ràng về quyền và nghĩa vụ của mỗi bên để xây dựng và thực hiện kế hoạch của mình.
Hợp đồng kinh tế vô hiệu là hợp đồng được kí kết trái với qui định của pháp luật. Các quyền và nghĩa vụ của các bên kí kết hợp đồng này đều không có giá trị thực hiện. (Theo PGS.TS Lê Thị Bích Ngọc, Pháp luật về hợp đồng kinh tế, Trường Đại học Kinh tế Quốc dân)
Các loại hợp đồng kinh tế vô hiệu
Hợp đồng kinh tế vô hiệu toàn bộ
1. Là hợp đồng kinh tế được kí kết khi có các dấu hiệu sau:
a) Nội dung của hợp đồng kinh tế đó vi phạm các điều cấm của pháp luật;
b) Một trong các bên kí hợp đồng không có giấy phép kinh doanh theo qui định của pháp luật để thực hiện công việc đã thoả thuận trong hợp đồng;
c) Người kí hợp đồng không đúng thẩm quyền hoặc có hành vi lừa đảo. Người kí hợp đồng không đúng thẩm quyền tức là người đó không phải là đại diện theo pháp luật, đại diện theo uỷ quyền hoặc là đại diện theo uỷ quyền nhưng kí kết vượt quá phạm vi uỷ quyền mà nội dung kí hợp đồng nằm toàn bộ trong phạm vi vượt quá uỷ quyền đó;
d) Người kí kết có hành vi lừa đảo là người có hành vi như giả danh, giả mạo giấy tờ, chữ kí, con dấu.
2. Xử lí hợp đồng kinh tế vô hiệu toàn bộ:
Về nguyên tắc các hợp đồng này dù các bên chưa thực hiện, đã thực hiện hay đã thực hiện xong đều phải xử lí theo pháp luật. Cụ thể:
a) Nếu nội dung công việc trong hợp đồng chưa thực hiện thì các bên không được phép thực hiện;
b) Nếu nội dung công việc trong hợp đồng đã được thực hiện một phần thì các bên phải chấm dứt việc thực hiện và bị xử lí về tài sản;
c) Nếu nội dung công việc trong hợp đồng đã được thực hiện xong thì các bên bị xử lí về tài sản.
Hợp đồng kinh tế vô hiệu từng phần
Hợp đồng kinh tế vô hiệu từng phần là hợp đồng kinh tế có một phần nội dung vi phạm điều cấm của pháp luật nhưng không ảnh hưởng đến nội dung các phần còn lại của hợp đồng hoặc có phần nội dung do người được uỷ quyền kí hợp đồng vượt quá phạm vi uỷ quyền có nghĩa là chỉ có phần thoả thuận trái pháp luật và phần nội dung kí vượt phạm vi uỷ quyền bị vô hiệu các phần còn lại vẫn có hiệu lực pháp luật và vẫn được thực hiện bình thường.
Xử lí hợp đồng vô hiệu từng phần: Các bên phải sửa đổi điều khoản trái pháp luật, khôi phục các quyền và lợi ích chính đáng của mỗi bên đồng thời bị xử lí theo qui định của pháp luật đối với phần vô hiệu đó. Nguyên tắc xử lí hợp đồng vô hiệu từng phần giống như nguyên tắc xử lí hợp đồng vô hiệu toàn bộ. (Theo PGS.TS Lê Thị Bích Ngọc, Pháp luật về hợp đồng kinh tế, Trường Đại học Kinh tế Quốc dân)
