Trí tuệ nhân tạo (AI) không ngừng phát triển và được ứng dụng trong mọi ngành nghề, lĩnh vực của đời sống. Bên cạnh việc phát triển kỷ nguyên khoa học công nghệ mới, trí tuệ nhân tạo cũng đang có những đóng góp quan trọng cho sự phát triển mọi mặt của các ngành khác như y tế, văn hóa, kinh tế xã hội. Dù được coi là vũ khí đắc lực của doanh nghiệp, nhưng bên cạnh những ưu điểm của mình, ngành trí tuệ nhân tạo cũng có nhiều hạn chế.
AI là gì ? Ưu và nhược điểm của trí tuệ nhân tạo AI ?
Trí tuệ nhân tạo là gì ?
Trí tuệ nhân tạo AI (Artificial Intelligence) được biết đến với một số tên gọi khác như: Công nghệ AI, trí thông minh nhân tạo,… Những tên gọi này đều là những từ dùng để chỉ nghĩa của “AI”. Đây là một trong các ngành quan trọng thuộc lĩnh vực khoa học máy tính (Computer science). Trí tuệ nhân tạo là một công nghệ vô cùng hiện đại và là trí tuệ do con người lập trình tạo nên từ máy tính. Mục tiêu tạo ra AI chính là mong muốn máy tính có thể tự động hóa các hành vi thông minh như con người.
Trí tuệ nhân tạo là gì ?
Nói một cách đơn giản hơn, công nghệ AI chính là lập trình máy tính nhằm mô phỏng hoạt động của con người. Nhờ có trí tuệ nhân tạo mà những vật vô tri vô giác như máy tính, robot có thể hoạt động.
Có thể nói, trí tuệ nhân tạo vẫn là lập trình máy tính nhưng lại có điểm khác so với ngôn ngữ lập trình. Điều này được thể hiện trong việc ứng dụng các hệ thống học máy (machine learning) để mô phỏng trí tuệ con người trong các xử lý.
Các loại trí tuệ nhân tạo
Hiện nay, trí tuệ nhân tạo không chỉ có 1 loại duy nhất, mà công nghệ AI còn được chia ra thành nhiều loại khác nhau. Trên thực tế, công nghệ AI được chia ra thành 3 loại.
Trí tuệ nhân tạo hẹp (ANI)
Trí tuệ nhân tạo hẹp (Artificial Narrow Intelligence), còn được gọi là AI hẹp hoặc AI yếu, là một loại trí tuệ nhân tạo tập trung vào một nhiệm vụ hẹp duy nhất. Nó có một phạm vi khả năng hẹp. Đây chính là trí tuệ nhân tạo duy nhất tồn tại ngày nay. AI thu hẹp là thứ mà hầu hết chúng ta tương tác hàng ngày. Điển hình như : trợ lý Google, Google Dịch, Siri, Cortana, Alexa,.. đây đều là những cỗ máy thông minh sử dụng công nghệ xử lý ngôn ngữ tự nhiên (NLP).
Trí tuệ nhân tạo hẹp (Artificial Narrow Intelligence)
Lập trình ngôn ngữ tư duy được sử dụng trong chatbot và các ứng dụng tương tự khác. Bằng cách hiểu lời nói và văn bản ngôn ngữ tự nhiên, chúng được lập trình để tương tác với con người theo những cách tự nhiên và được cá nhân hóa.
Trí tuệ nhân tạo tổng hợp (AGI)
Khi nói về Trí tuệ nhân tạo tổng hợp (Artificial General Intelligence) là chúng ta đang đề cập đến một loại AI có khả năng tương tự như con người. Tuy nhiên, AGI vẫn là một lĩnh vực mới nổi. Bởi vì bộ não con người là mô hình để tạo ra trí thông minh nói chung, nhưng có vẻ như điều này sẽ không xảy ra sớm do việc thiếu kiến thức chuyên sâu về chức năng của bộ não con người.
Trí tuệ nhân tạo tổng hợp (Artificial General Intelligence)
Trí tuệ siêu nhân tạo (ASI)
Siêu trí tuệ nhân tạo (Artificial Super Intelligence) là con đường dẫn đến tương lai. Để đạt được điều này và tự gọi đó là ASI, thì một AI sẽ phải vượt qua con người về mọi mặt. Loại ASI đạt được khi AI có khả năng hơn con người.
Siêu trí tuệ nhân tạo (Artificial Super Intelligence)
Loại AI này sẽ có thể hoạt động xuất sắc trong các lĩnh vực như nghệ thuật, ra quyết định và các mối quan hệ tình cảm. Ngày nay, đây là một phần của những gì phân biệt máy móc với con người. Nói cách khác, những thứ kể trên hoàn toàn là con người.
Ưu điểm của trí tuệ nhân tạo và ứng dụng trong cuộc sống
Trí tuệ nhân tạo đang được nghiên cứu và phát triển rộng rãi. Đặc biệt ở các nước phát triển, điều này càng được thực hiện nhiều hơn. Trí tuệ nhân tạo có thể xử lý khối lượng lớn công việc. Với dữ liệu lớn hơn, nhiều vấn đề hơn cũng như công nghệ AI có thể đưa ra những dự đoán chính xác hơn con người. Đây là một lợi thế lớn của công nghệ AI hiện nay.
Ưu điểm của trí tuệ nhân tạo và ứng dụng trong cuộc sống
Thông thường, khi xử lý một lượng lớn dữ liệu, con người chúng ta khó có thể chính xác hoàn toàn. Tuy nhiên, điều này có thể thực hiện được nhờ công nghệ trí tuệ nhân tạo. Ngay cả các nhà khoa học cũng thấy khó xử lý một lượng lớn dữ liệu. Trí tuệ nhân tạo sử dụng công nghệ máy học để có thể lấy dữ liệu này và nhanh chóng biến dữ liệu đó thành thông tin chi tiết hữu ích. Dưới đây là một số hệ thống được sử dụng rộng rãi nhất và mang lại nhiều lợi ích nhất cho hoạt động của con người.
Nhận dạng giọng nói
Hầu hết mọi người đều biết cách gọi Siri khi họ cần chỉ đường hoặc hỏi Alexa trong ngôi nhà thông minh của họ để đặt hẹn giờ. Công nghệ này là một dạng trí tuệ nhân tạo. Máy học giúp Siri, Alexa và các thiết bị nhận dạng giọng nói khác tìm hiểu thêm về bạn và sở thích của bạn, giúp máy biết cách giúp bạn. Những công cụ này cũng sử dụng trí tuệ nhân tạo để cung cấp câu trả lời cho câu hỏi của bạn hoặc thực hiện các tác vụ mà bạn yêu cầu.
Công nghệ AI thông qua câu lệnh “Hey Siri”
Ô tô tự lái
Máy học và nhận dạng hình ảnh được sử dụng trong các phương tiện tự điều khiển để giúp phương tiện hiểu được môi trường xung quanh và có thể phản ứng tương ứng. Hệ thống nhận dạng khuôn mặt và sinh trắc học giúp ô tô tự lái nhận ra con người và bảo vệ người ngồi trong xe. Những chiếc ô tô này có thể học và thích ứng với các kiểu giao thông, biển báo giao thông,…
Chatbots
Nhiều công ty đang sử dụng trí tuệ nhân tạo để cải thiện đội ngũ dịch vụ khách hàng của họ. Chatbots có khả năng tương tác với khách hàng và trả lời các câu hỏi chung mà không cần sử dụng thời gian thực của con người. AI có thể học hỏi và thích nghi với những phản ứng nhất định, nhận thêm thông tin để giúp AI tạo ra một kết quả khác,… Dựa vào một từ nhất định có thể khiến trí tuệ nhân tạo đưa ra một định nghĩa nào đó như một câu trả lời. Hệ thống trí tuệ nhân tạo này có thể cung cấp các mức độ tương tác giữa con người và khách hàng.
Mua sắm trực tuyến
Một hệ thống mua sắm trực tuyến sử dụng các thuật toán để tìm hiểu về sở thích của bạn và dự đoán những gì bạn muốn mua. Sau đó, AI có thể đặt những đồ vật này ngay trước mặt bạn, giúp AI nhanh chóng thu hút sự chú ý của bạn. Amazon và các nhà bán lẻ khác liên tục làm việc với các thuật toán AI để tìm hiểu thêm về bạn và những gì bạn có thể mua.
Công nghệ AI ứng dụng trong mua sắm trực tuyến
Dịch vụ phát trực tuyến
Khi người dùng ngồi xem chương trình truyền hình yêu thích hoặc nghe bản nhạc yêu thích, họ có thể nhận được những gợi ý thú vị khác dựa trên sở thích. Đó là trí tuệ nhân tạo tại nơi làm việc. Nó tìm hiểu sở thích của người dùng và sử dụng các thuật toán để xử lý bất kỳ chương trình truyền hình, phim hoặc nhạc nào mà nó có và tìm các mẫu để đưa ra đề xuất hợp lý nhất.
Chăm sóc sức khỏe
Trí tuệ nhân tạo đang đóng một vai trò to lớn trong công nghệ chăm sóc sức khỏe dựa trên các công cụ mới có thể chẩn đoán, phát triển thuốc, theo dõi bệnh nhân,… Trí tuệ nhân tạo có thể học hỏi và phát triển nhằm tìm hiểu thêm về bệnh nhân hoặc thuốc và điều chỉnh hợp lý để cải thiện bệnh tình theo thời gian.
Hệ thống nhà xưởng, kho bãi
Ngành vận chuyển và bán lẻ sẽ không giống nhau nhờ các phần mềm được liên kết với trí tuệ nhân tạo. Các hệ thống này sẽ tự động hóa toàn bộ quy trình vận chuyển và học hỏi giúp mọi việc nhanh hơn và hiệu quả hơn. Toàn bộ hệ thống này thay đổi cách vận hành của các nhà kho và nhà máy, giúp chúng trở nên an toàn và hiệu quả hơn.
Công nghệ AI ứng dụng trong hệ thống nhà xưởng, kho bãi
Giáo dục
Những thứ như trình kiểm tra đạo văn và công cụ tìm kiếm trích dẫn có thể giúp giáo viên và học sinh sử dụng trí tuệ nhân tạo để cải thiện bài báo và nghiên cứu. Hệ thống AI có thể xem, đọc các từ được sử dụng và sử dụng cơ sở dữ liệu của chúng để nghiên cứu mọi thứ chúng biết trong tích tắt. Nó cho phép người dùng kiểm tra chính tả, ngữ pháp, nội dung vi phạm bản quyền và hơn thế nữa.
Nhược điểm của trí tuệ nhân tạo
Ngoài những ưu điểm tốt, AI trí tuệ nhân tạo cũng có những nhược điểm riêng. Sử dụng AI rất tốn kém khi phải xử lý lượng lớn dữ liệu cần thiết cho lập trình AI. Khả năng giải thích sẽ là rào cản đối với việc sử dụng trí tuệ nhân tạo trong các lĩnh vực hoạt động theo các yêu cầu tuân thủ quy định nghiêm ngặt. Đây là câu trả lời cho câu hỏi về những hạn chế của công nghệ AI là gì? Bởi vì công nghệ này mới và rất phát triển, không phải ở tất cả các quốc gia đều sử dụng AI.
Sau đây là một số ví dụ về các hạn chế của trí tuệ nhân tạo: Các tổ chức tài chính đã có một số quyết định từ chối tín dụng người dùng dựa trên nhận định của AI. Do đó, sẽ rất khó để đưa ra lời giải thích rõ ràng về lý do từ chối tín dụng người dùng.
Người dùng cảm thấy lo ngại về AI
AI chắc chắn được coi là một tài sản quan trọng và đang phát triển nhanh chóng, nhưng lĩnh vực mới nổi này luôn đi kèm với những mặt trái của nó. Theo trung tâm Nghiên cứu Pew đã khảo sát 10.260 người Mỹ vào năm 2021 về thái độ của họ đối với trí tuệ nhân tạo. Kết quả cho thấy 45% số người được hỏi đều có sự hào hứng, tuy nhiên song song đó là sự lo lắng, và 37% có sự quan tâm hơn là vui mừng. Ngoài ra, hơn 40% số người được hỏi cho biết họ xem ô tô không người lái là tiêu cực cho xã hội. Tuy nhiên, việc sử dụng AI để xác định sự lan truyền thông tin sai lệch trên các nền tảng mạng xã hội đã được đón nhận nhiều hơn, với gần 40% những người được khảo sát cho rằng đó là một ý tưởng hay.
Trí tuệ nhân tạo cho đến nay vẫn là một công nghệ mới và đang được chú trọng phát triển. Trong tương lai, trí tuệ nhân tạo hoàn toàn có thể giúp ích rất nhiều cho cuộc sống của con người.
Có thể bạn quan tâm:
Những điều công ty cần biết trước khi đầu tư vào công nghệ AI
AI là gì ? Ưu và nhược điểm của trí tuệ nhân tạo AI ?
