Hình minh họa. Nguồn: Dịch vụ thám tử Sài Gòn
Gián điệp công nghiệp (Industrial Espionage)
Định nghĩa
Gián điệp công nghiệp trong tiếng Anh là Industrial Espionage. Gián điệp công nghiệp hay gián điệp thương mại là hành vi trộm cắp bất hợp pháp và phi đạo đức các bí mật thương mại, bí mật kinh doanh được thực hiện bởi các đối thủ của doanh nghiệp để đạt được lợi thế cạnh tranh.
Thuật ngữ liên quan
Thông tin cạnh tranh (Competitive Intelligence, viết tắt: CI) được Society of Competitive Intelligence Professionals (SCIP) định nghĩa là một quá trình thu thập và phân tích thông tin một cách có hệ thống và đạo đức từ các hoạt động của đổi thủ cạnh tranh và xu hướng kinh doanh chung để phục vụ cho các mục tiêu kinh doanh.
Đặc trưng của hoạt động gián điệp công nghiệp
– Hoạt động gián điệp công nghiệp hay gián điệp công nghiệp được thực hiện bởi các công ty vì mục đích thương mại hơn là chính phủ vì mục đích an ninh quốc gia.
– Hoạt động gián điệp công nghiệp mô tả các hoạt động bí mật, chẳng hạn như đánh cắp bí mật thương mại bằng cách xóa, sao chép hoặc ghi lại thông tin bí mật, có giá trị trong một công ty được thực hiện bởi đối thủ cạnh tranh của một doanh nghiệp.
– Gián điệp công nghiệp cũng có thể liên quan đến hối lộ, tống tiền và giám sát công nghệ.
– Hoạt động gián điệp công nghiệp thường liên quan đến các ngành công nghệ cao, đặc biệt là các ngành tin học máy tính, công nghệ sinh học, hàng không vũ trụ, hóa học, năng lượng và tự động hóa, trong đó một khoản tiền đáng kể được dành cho hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D).
Lưu ý
– Hoạt động gián điệp công nghiệp nên được phân biệt với thông tin cạnh tranh.
Thông tin cạnh tranh là hoạt động thu thập thông tin công khai hợp pháp bằng cách kiểm tra, rà soát các ấn phẩm của công ty, trang web, hồ sơ bằng sáng chế… để xác định các hoạt động của một công ty.
Trong khi đó gián điệp công nghiệp dựa trên các phương pháp bất hợp pháp và phi đạo đức để đạt được lợi thế cạnh tranh không công bằng.
– Bên cạnh đó, gián điệp công nghiệp cũng cần phân biệt với gián điệp kinh tế (tình báo kinh tế)
Hoạt động gián điệp kinh tế là hoạt động thu thập thông tin với mục tiêu bất hợp pháp nhằm đánh cắp thông tin tình báo kinh tế quan trọng, như bí mật thương mại và sở hữu trí tuệ.
Gián điệp kinh tế thường được chỉ đạo bởi Chính phủ của các quốc gia, do đó mang tính quốc tế trong khi gián điệp công nghiệp nằm trong phạm vi một nước, giữa các hãng kinh doanh hay các công ty cạnh tranh cùng ngành.
Liên hệ thực tế
– Thật hợp lí là các gián điệp công nghiệp lớn nhất thế giới tương ứng với các quốc gia có nền kinh tế lớn nhất.
– Không thể phủ nhận hoạt động gián điệp công nghiệp có tác dụng tiết kiệm thời gian của các công ty và các Chính phủ cũng như khoản tiền tài trợ khổng lồ cho hoạt động nghiên cứu.
– Trong những năm gần đây, gián điệp công nghiệp đã phát triển với sự trợ giúp của Internet và hoạt động an ninh mạng lỏng lẻo, mặc dù hoạt động tình báo như vậy trở nên dễ dàng phát hiện hơn.
– Mức phạt cho hoạt động gián điệp công nghiệp tương đối nặng như đã thấy vào năm 1993 khi Volkswagen đánh cắp bí mật thương mại từ General Motors dẫn đến mức phạt 100 triệu đô la.
(Tài liệu tham khảo: Industrial Espionage, Investopedia)
