Hình minh họa. Nguồn: Egiadinh.net
Quĩ bảo hiểm xã hội (Social Insurance Fund)
Định nghĩa
Quĩ bảo hiểm xã hội trong tiếng Anh gọi là Social Insurance Fund. Quĩ bảo hiểm xã hội là quĩ tài chính độc lập, được chi tiêu cho các trường hợp người lao động ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, hưu trí, tử tuất. Quĩ này do cơ quan bảo hiểm xã hội quản lí.
Hoặc có thể hiểu như sau:
Quĩ bảo hiểm xã hội là quĩ tài chính độc lập, tập trung nằm ngoài ngân sách nhà nước. Điều kiện tiên quyết để một hệ thống bảo hiểm xã hội hoạt động được là phải hình thành được nguồn quĩ tiền tệ tập trung để rồi nguồn quĩ này được dùng để chi trả trợ cấp cho các chế độ bảo hiểm xã hội.
Thuật ngữ liên quan
Các khoản trích theo lương là khoản người lao động được hưởng ngoài tiền lương, bao gồm các khoản phụ cấp, trợ cấp bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp… Các khoản này góp phần trợ giúp cho người lao động và tăng thêm thu nhập cho họ trong các trường hợp khó khăn, tạm thời hoặc vĩnh viễn mất sức lao động.
Đặc trưng
– Quĩ bảo hiểm xã hội được hình thành bằng cách trích theo tỉ lệ qui định trên tổng quĩ lương cơ bản và các khoản phụ cấp (chức vụ, khu vực…) của người lao động thực tế phát sinh trong tháng.
– Theo chế độ hiện hành, tỉ lệ trích bảo hiểm xã hội là 25,5%, trong đó 17,5% do đơn vị hoặc chủ sử dụng lao động nộp, được tính vào chi phí kinh doanh, 8% còn lại là do người lao động đóng góp và được tính trừ vào thu nhập của họ. Cụ thể:
Theo Quyết định 595/QĐ-BHXH và Công văn 2159/BHXH – BT của BHXH Việt Nam áp dụng từ ngày 1/6/ trở đi
| Khoản trích theo lương | Trích vào Chi phí của doanh nghiệp | Trích vào lương của người lao động | Tổng |
|---|---|---|---|
Bảo hiểm xã hội (BHXH) | 17,5% | 8% | 25,5% |
– Trong khoản bảo hiểm xã hội 17,5% trích vào doanh nghiệp:
+ 3% vào quĩ ốm đau và thai sản
+14% vào quĩ hưu trí và tử tuất
+ 0,5% vào quĩ bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp
– Khoản bảo hiểm xã hội 8% trích vào lương người lao động đóng vào quĩ hưu trí và tử tuất
(Tài liệu tham khảo: Giáo trình Kế toán tài chính, NXB Tài chính; Quyết định 595/QĐ-BHXH và Công văn 2159/BHXH – BT của BHXH Việt Nam)
