Hình minh họa (Nguồn: medium.com)
Tên thương mại
Khái niệm
Tên thương mại trong tiếng Anh là Trade Name.
Theo khoản 21, Điều 4, Luật Sở hữu trí tuệ 2005, tên thương mại là tên gọi của tổ chức, cá nhân dùng trong hoạt động kinh doanh để phân biệt chủ thể kinh doanh mang tên gọi đó với các chủ thể kinh doanh khác trong cùng lĩnh vực và khu vực kinh doanh.
Khu vực kinh doanh trong khoản này là khu vực địa lí, nơi chủ thể kinh doanh có bạn hàng, khách hàng hoặc danh tiếng.
Ý nghĩa của tên thương mại
Nếu nhãn hiệu dùng để phân biệt sản phẩm, dịch vụ của doanh nghiệp thì tên thương mại dùng để phân biệt chính bản thân doanh nghiệp.
Trong khi nhãn hiệu không được mang tính mô tả sản phẩm mà nó mang tên thì ngược lại, tên thương mại có thể mang tính mô tả, chỉ rõ tính chất hay lĩnh vực hoạt động của doanh nghiệp mang tên thương mại đó.
Một tên thương mại tốt là tên thương mại xác định rõ loại hình doanh nghiệp, lĩnh vực kinh doanh và phải có khả năng phân biệt cao.
Các qui định đăng kí tên thương mại
Thông thường tên thương mại gồm phần mô tả (loại hình, lĩnh vực) và phần phân biệt. Chính phần phân biệt này làm nên đặc trưng riêng của mỗi doanh nghiệp.
Ví dụ: Tổng công ty sữa Việt Nam thì không có phần phân biệt, vì Tổng công ty sữa Việt Nam chỉ là phần mô tả (Tổng công ty – loại hình doanh nghiệp, sữa – lĩnh vực hoạt động), còn Việt Nam thì không đủ khả năng phân biệt.
Như vậy phần mô tả không có khả năng phân biệt và doanh nghiệp phải có một dấu hiệu khác là Vinamilk.
Như vậy, tên thương mại chỉ cần là tập hợp những chữ cái có kèm theo số và phát âm được, nhưng không nhất thiết phải có thể phát âm được như một từ. Điều này có nghĩa là các tên viết tắt như IBM, DHL, EMS… nhưng có khả năng phân biệt chủ thể kinh doanh đều được bảo hộ với danh nghĩa là tên thương mại.
Quyền sở hữu công nghiệp đối với tên thương mại được xác lập trên cơ sở sử dụng hợp pháp tên thương mại đó mà không cần thông qua thủ tục đăng kí.
Tuy nhiên, nếu tên thương mại cũng có thể được đăng kí bảo hộ như là một nhãn hiệu nếu công ty thực sự sử dụng tên thương mại đó như một nhãn hiệu hàng hóa.
Khi đó, tên thương mại không chỉ giúp phân biệt các doanh nghiệp mà còn giúp phân biệt hàng hóa, dịch vụ doanh nghiệp cung cấp.
(Tài liệu tham khảo: Giáo trình Quan hệ kinh tế quốc tế, NXB Giáo dục Việt Nam)
