Hình minh họa. Nguồn: stingworld
Nguyên tắc khớp lệnh
Định nghĩa
Nguyên tắc khớp lệnh là cơ sở cho việc thực hiện phương thức khớp lệnh ở các Sở giao dịch chứng khoán.
Thuật ngữ liên quan
Phương thức khớp lệnh bao gồm: Khớp lệnh định kì và khớp lệnh liên tục.
Khớp lệnh định kì là phương thức giao dịch tập hợp tất cả các lệnh giao dịch về một loại chứng khoán trong một khoảng thời gian nhất định và thực hiện so khớp các lệnh mua và lệnh bán, trên cơ sở đó tìm ra một mức giá mà tại đó, khối lượng chứng khoán được giao dịch là lớn nhất.
Khớp lệnh liên tục là phương thức giao dịch được hệ thống giao dịch thực hiện trên cơ sở so khớp các lệnh mua, lệnh bán chứng khoán ngay khi lệnh được nhập vào hệ thống giao dịch với các lệnh đối ứng.
Như vậy, giao dịch được thực hiện liên tục ngay khi có các lệnh đối ứng được nhập vào hệ thống giao dịch.
Các nguyên tắc khớp lệnh chủ yếu
Phần lớn các giao dịch ở Sở giao dịch chứng khoán được thực hiện theo phương thức khớp lệnh. Việc thực hiện phương thức khớp lệnh ở các Sở giao dịch chứng khoán thường được thực hiện theo các nguyên tắc chủ yếu sau:
(1) Nguyên tắc ưu tiên về giá: Lệnh nào có giá tốt hơn sẽ được ưu tiên thực hiện trước. Điều đó có nghĩa là:
– Lệnh mua có mức giá cao hơn được ưu tiên thực hiện trước.
– Lệnh bán có mức giá thấp hơn được ưu tiên thực hiện trước.
(2) Nguyên tắc ưu tiên về thời gian: Nếu các lệnh giao dịch có cùng mức giá thì lệnh giao dịch nhập trước vào hệ thống giao dịch sẽ được ưu tiên thực hiện trước.
(3) Nguyên tắc ưu tiên khách hàng: Nếu các lệnh giao dịch có cùng mức giá và có cùng thời gian nhập lệnh thì lệnh của khách hàng sẽ được ưu tiên thực hiện trước lệnh giao dịch có tính chất tự doanh của công ty chứng khoán.
(4) Nguyên tắc ưu tiên khối lượng: Nếu các lệnh giao dịch đều là của khách hàng hoặc đều là lệnh tự doanh có cùng mức giá và cùng thời gian thì lệnh nào có khối lượng lớn hơn sẽ được ưu tiên thực hiện trước.
Kết luận
Trên đây là bốn nguyên tắc chủ yếu trong việc khớp lệnh. Tùy theo điều kiện và tình hình, Sở giao dịch chứng khoán của từng nước có thể đưa ra các qui định sử dụng cụ thể.
(Tài liệu tham khảo: Giáo trình Thị trường chứng khoán, NXB Tài chính)
