Cung bất động sản (Real Estate Supply)
Cung bất động sản trong tiếng Anh là Real Estate Supply.
Cung bất động sản trên thị trường là toàn bộ khối lượng hàng hóa bất động sản sẵn sàng đưa ra thị trường để trao đổi tại một thời điểm nào đó với một mức giá giới hạn nhất định.
Các điều kiện hình thành cung bất động sản trên thị trường
– Người chủ sở hữu bất động sản có nhu cầu bán, giá cả phải phù hợp với sức mua (khả năng thanh toán) được coi là giá thị trường được cả người mua lẫn người bán bất động sản chấp thuận.
Nguồn cung bất động sản bao gồm nguồn cung từ Nhà nước, do các cơ quan, doanh nghiệp nhà nước đầu tư xây dựng nhà ở bằng nguồn vốn ngân sách và các quĩ nhà ở khác thuộc sở hữu nhà nước.
– Thông qua khu vực công cộng, nhà nước can thiệp, điều tiết vào quan hệ cung cầu bất động sản trên thị trường. Bên cạnh khu vực nhà nước, nguồn cung bất động sản chủ yếu được hình thành từ khu vực tư nhân.
Đây là khu vực hoạt động phát triển bất động sản không bằng vốn ngân sách nhà nước do các tổ chức, các công ti, hoặc cá nhân thực hiện tuân thủ theo các qui tắc chính thức của nhà nước về quản lí xây dựng và phát triển nhà ở.
Nhà nước điều tiết khu vực này không qua qui hoạch, các qui tắc qui định và tiêu chuẩn xây dựng. Mục đích chính của các công ty phát triển nhà ở tư nhân là thu lợi nhuận tối đa.
Do vậy, nếu để phát triển tự do khu vực nhà ở tư nhân luôn hướng vào việc xây dựng các khu nhà ở có lợi nhuận và thu nhập lớn, không chú ý đến tính xã hội và môi trường. Khu vực nhà ở không chính thức là hoạt động xây dựng nhà ở hoàn toàn độc lập với những khuôn khổ, qui tắc, qui định của Chính phủ.
– Trong điều kiện luật pháp không được qui định chặt chẽ, rõ ràng, những qui định về quyền sở hữu và quyền sử dụng nhà ở không đầy đủ thì hoạt động kinh doanh nhà ở không chính thức càng phát triển và cơ hội làm giàu cho các nhóm người thâu tóm “thị trường đen” này.
Đây là những nhà ở chưa có đủ điều kiện để thừa nhận theo các qui định pháp lí. Điều này đòi hỏi tăng cường quản lí nhà nước thông qua các công cụ pháp luật, qui hoạch, kế hoạch…
Các nhân tố ảnh hưởng đến cung bất động sản
– Có nhiều nhân tố ảnh hưởng đến cung bất động sản trên thị trường, trong đó nhân tố có tính chất quyết định là cung về quĩ đất phát triển bất động sản trong qui hoạch của Chính phủ. Đây là cơ sở quan trọng nhất quyết định đến tổng cung về nhà đất.
– Sự phát triển của hệ thống kết cấu hạ tầng cũng là một nhân tố quan trọng làm thay đổi lượng cung nhà đất. Các yếu tố đầu vào và chi phí phát triển nhà ở.
– Nguồn nguyên vật liệu cho xây dựng nhà sẵn có, phong phú thì làm cho tốc độ xây dựng nhà ở mạnh hơn. Giá cả nguyên vật liệu xây dựng thấp thì giá thành xây dựng thấp làm khả năng cung về nhà ở.
– Pháp luật và chính sách của Nhà nước mặc dù không làm thay đổi yếu tố vật chất song nó lại có vai trò rất lớn trong việc đưa các nguồn bất động sản vào lưu thông làm thay đổi nguồn cung bất động sản trên thị trường.
– Đối với các hàng hóa thông thường, cung hàng hóa thường có co giãn thuận chiều so với nhân tố giá cả. Đối với cung về hàng hóa bất động sản tình hình lại không hoàn toàn như vậy.
Độ co giãn cung nhà đất so với biến động của giá cả nhà đất nói chung là rất nhỏ thậm chí còn nhận giá trị âm nhỏ. Điều này là do: khi giá đất tăng lên đến một bộ phận đất đai thuộc qui hoạch cho đất đang ở tăng lên hoặc các loại đất khác chuyển sang mục đích sử dụng cho đất ở tăng lên.
Nhưng số lượng cung đất ở đó bị hạn chế bởi tổng quĩ đất ở và sự ràng buộc chặt chẽ về pháp luật và chính sách của Chính phủ.
(Tài liệu tham khảo: Giáo trình Kinh tế Chính trị Mác – Lenin, NXB Chính trị Quốc Gia)
