Trong công ty cổ phần thì dividend là sự kiện vô cùng quan trọng nhưng bạn đã hiểu dividend là gì? Ý nghĩa của hoạt động dividend? Có những hình thức trả dividend và các bước tiến hành dividend như thế nào?
Dividend là gì?
“Dividend được gọi là cổ tức. Nó có nghĩa là khoản lợi nhuận ròng được trả cho cổ đông sau khi đã thanh toán các khoản chi phí bao gồm cả thuế”
Nói chính xác hơn đó là tiền lãi của doanh nghiệp sau thuế được chia cho cổ đông.
Cổ tức được thanh toán theo kỳ hạn do quy định của công ty, thông thường là theo quý. Ngoài ra, dựa vào thỏa thuận mà có công ty sẽ chi trả toàn bộ cổ tức nhưng cũng có công ty giữ lại một phần lợi nhuận để tái đầu tư, tăng quyền hạn cho cổ đông hoặc trích thành quỹ dự phòng.
Trên thế giới, công ty tiến hành chi trả cổ tức liên tục lâu nhất là công ty chứng khoán Mỹ Providence Gas Co. Công ty này đã tiến hành chi trả cổ tức từ những năm 1850.
Phân loại cổ tức
Cổ tức bao gồm hai loại.
Một là, cổ tức cổ phiếu phổ thông là hình thức chi trả một phần lợi nhuận ròng của công ty theo quy định sau khi đã đóng thuế và nghĩa vụ tài chính khác.
Hai là, cổ tức cổ phiếu ưu đãi. Với loại cổ tức này, cổ đông sẽ được chia ở mức phần trăm cao hơn so với cổ tức phổ thông hoặc các quyền lợi khác.
Ý nghĩa Dividend là gì?
Cổ tức là phần lãi của doanh nghiệp sau một chu kỳ hoạt động kinh doanh đã nộp thuế.
Đối với doanh nghiệp, trả cổ tức nhiều hay ít phản ánh hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Nếu cổ tức phổ thông được trả nhiều thì điều đó đồng nghĩa với việc doanh nghiệp đang hoạt động hiệu quả, đúng hướng, ban điều hành quản lý tốt… Còn nếu giá trị cổ tức giảm dần theo quý, theo năm thì phản ánh hoạt động kinh doanh đang có chiều hướng đi xuống của doanh nghiệp.
Thông qua quá trình trả cổ tức, cổ đông sẽ có đánh giá về hoạt động của Hội đồng quản trị, ban điều hành doanh nghiệp. Thậm chí nếu lợi nhuận ngày càng có xu hướng giảm, cổ đông sẽ thay đổi, thậm chí tạo sức ép để hội đồng quản trị phải điều chỉnh trong điều hành và kinh doanh.
Đối với nhà đầu tư, rõ ràng cổ tức giúp họ yên tâm hơn vào khoản đầu tư đồng thời mang lại nguồn thu nhập thụ động. Do đó, điều này vô cùng cần thiết và ý nghĩa với nhà đầu tư khi nắm giữ cổ phiếu của doanh nghiệp. Ngoài ra, phần lớn các doanh nghiệp sẽ không chia hết lợi nhuận, tức cổ tức cho cổ đông mà thông thường họ giữ lại một tỉ lệ nhất định, tỷ lệ này đã được thống nhất với cổ đông để tái đầu tư và tăng tỷ lệ sở hữu cổ phiếu cho cổ đông.
Thời hạn trả cổ tức dividend
Khi tìm hiểu dividend là gì thì không thể bỏ qua thời hạn trả cổ tức. Vậy đó là khi nào?
Sau ngày kết thúc họp Đại hội đồng cổ đông thường niên thì cổ tức phải được thanh toán cho cổ đông. Khi đó, hội đồng quản trị lập danh sách những cổ đông được nhận cổ tức, xác định mức cổ tức được trả đối với từng cổ phần, thời hạn và hình thức trả. Thời hạn là 06 tháng từ ngày kết thúc họp Đại hội đồng cổ đông thường niên.
Tuy nhiên, không phải công ty nào cũng tiến hành trả cổ tức đúng thời hạn và theo quy định. Doanh nghiệp cần phải hoàn thành nộp đầy đủ thuế doanh nghiệp sau lợi nhuận cùng nghĩa vụ tài chính khác. Sau đó, doanh nghiệp phải trích lập quỹ để đảm bảo tài chính theo quy định để sau khi trả cổ tức cho cổ đông thì công ty vẫn đảm bảo tài chính để thực hiện các khoản nợ hay các nghĩa vụ tài sản chi tiêu khác. Chỉ khi đầy đủ điều kiện này thì doanh nghiệp mới được tiến hành trả cổ tức.
Các hình thức trả Dividend
Theo khoản 3, Điều 135 Luật Doanh nghiệp có quy định cụ thể như sau: “Cổ tức có thể được chi trả bằng tiền mặt, bằng cổ phần của công ty hoặc bằng tài sản khác quy định tại Điều lệ công ty. Nếu chi trả bằng tiền mặt thì phải được thực hiện bằng đồng Việt Nam và theo các phương thức thanh toán theo quy định của pháp luật”
Như vậy, có hai hình thức chi trả cổ tức chính:
Thứ nhất, trả cổ tức bằng tiền mặt hoặc tài sản khác có giá trị tương ứng: Đối với hình thức này, cổ đông sẽ nhận được tiền bằng đồng Việt Nam thông qua tài khoản. Nếu không thì sẽ gửi trực tiếp qua đường bưu điện và giá trị tiền quy đổi sẽ được tính trên mệnh giá được quy định sẵn.
Thứ hai, trả cổ tức bằng cổ phiếu: Với cách trả bằng cổ phiếu, điều này cho thấy doanh nghiệp và cổ đông đã đạt được thỏa thuận sử dụng lợi nhuận để tái đầu tư. Hình thức này đang ngày càng được sử dụng phổ biến, vì nó được coi là hình thức mang lại lợi nhuận cao, lợi nhuận được xoay vòng và đầu tư liên tục hiệu quả. Tuy công ty phải tăng vốn điều lệ tương ứng với mệnh giá cổ tức mới.
Chính sách chia dividend và quy trình thực hiện
Trước khi tiến hành hoạt động chia cổ tức theo quy định thì công ty cần phải tính toán thật kỹ. Bởi cổ tức liên quan đến lợi nhuận, dòng tiền và tài chính của doanh nghiệp. Vì thế, doanh nghiệp cần lưu ý tới những yếu tố sau:
+ Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty trong năm, cụ thể là lợi nhuận thực sau thuế.
+ Tỉ lệ số cổ phiếu ưu đãi trong tổng số vốn cổ phần và chính sách tài chính dự trù tiếp theo của doanh nghiệp.
+ Giá trị hiện tại của cổ phiếu trên thị trường và hạn mức quỹ tích lũy.
Về quy trình chi trả thì doanh nghiệp cần căn cứ khoản 4 Điều 135 Luật Doanh nghiệp . Trong đó sẽ bao gồm 5 bước cơ bản:
Bước 1: Hội đồng quản trị đưa ra đề xuất, kiến nghị mức cổ tức được trả; quyết định thời hạn và thủ tục trả cổ tức dựa vào tính toán các yếu tố trên.
Bước 2: Đại hội cổ đông họp thường niên và xem xét phương án trả cổ tức, quyết định mức cổ tức đối với mỗi cổ phần.
Bước 3: Hội đồng quản trị lên danh sách những cổ đông được nhận cổ tức, thời gian, hình thức trả cổ tức.
Bước 4: Phát đi thông báo và thông tin truyền thông về việc trả cổ tức tới các cổ đông. Thông báo cần đảm bảo gửi tới cổ đông chậm nhất là 15 ngày trước khi thực hiện trả cổ tức.
Bước 5: Tiến hành chi trả cổ tức, theo hình thức đã được thống nhất trước đó.
Trên đây là những thông tin cơ bản về dividend là gì, các hình thức dividend, ý nghĩa cũng như quá trình chi trả dividend. Hi vọng chia sẻ trên sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về hoạt động quan trọng này của doanh nghiệp và cổ đông tại những công ty cổ phần.
Nguyễn Lý
