Hình minh họa (Nguồn: Creative Consumer Research)
Hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị (Public Utility System)
Hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị – danh từ, trong tiếng Anh được dùng bởi cụm từ Public Utility System.
Hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị là tập hợp những mạng lưới công trình kĩ thuật phục vụ trực tiếp nhu cầu phát triển kinh tế và đời sống đô thị. Đây là một trong những chỉ tiêu quan trọng đánh giá chất lượng đô thị. (Theo Lí thuyết qui hoạch đô thị, Trường ĐH Kiến trúc Thành phố Hồ Chí Minh)
Trong đô thị, hệ thống kĩ thuật hạ tầng đô thị đảm bảo cung cấp các nhu cầu đi lại của người dân, nhu cầu vận tải hàng hóa, cung cấp năng lượng cho đô thị, cung cấp các dịch vụ nước sạch và thoát nước bẩn… Vai trò của hệ thống hạ tầng kĩ thuật trong đô thị rất lớn, đây là yếu tố quan trọng duy trì sự tồn tại và đảm bảo sự phát triển đô thị.
Xây dựng hệ thống hạ tầng kĩ thuật đòi hỏi những chi phí rất lớn, do vậy luôn có mâu thuẫn rất lớn giữa việc phát triển đô thị nói chung và sự đáp ứng của hệ thống hạ tầng kĩ thuậ đô thị.
Hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị luôn được xem là một trong những vấn đề quan trọng đối với tăng trưởng kinh tế của đô thị nói riêng và cả quốc gia nói chung.
Thành phần của hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị
Bản chất của hệ thống hạ tầng kĩ thuậ đô thị bao gồm hai thành phần chính:
Mạng lưới các công trình kĩ thuật (Network)
Là tập hợp tất cả các công trình phục vụ cho việc cung cấp dịch vụ hạ tầng kĩ thuật: hệ thống cấp điện có đường dây, trạm biến áp, nhà máy thủy điện… Hệ thống cấp nước có đường ống, trạm bơm… hệ thống giao thông các tuyến đường, bến bãi, nhà ga…
Nhu cầu sử dụng hạ tầng (Demand)
Thành phần quan trọng nhất của các hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị không phải là các công trình kĩ thuật mà là nhu cầu sử dụng hạ tầng trong các công trình kĩ thuật mà đặc trưng là đối tượng của các hệ thống hạ tầng. Các đối tượng hạ tầng luôn phản ánh nhu cầu sử dụng của đô thị đối với hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị.
Chính vì vậy, nhu cầu sử dụng hạ tầng là yếu tố quan trọng nhất tác động đến việc thiết lập và quản lí hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị.
Vai trò của hệ thống hạ tầng kĩ thuật đối với đô thị
Về văn hóa – xã hội
– Phát triển mọi mặt của đời sống đô thị, tạo điều kiện cho các hoạt động đô thị vận hành một cách hiệu quả và ngày càng phát triển.
– Có ý nghĩa rất lớn về mặt an ninh quốc phòng.
– Nâng cao văn minh và tăng chất lượng sống đô thị. Hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị là một trong những tiêu chuẩn đánh giá chất lượng đô thị.
– Hạ tầng kĩ thuật đô thị phát triển kéo gần khoảng cách giữa thành thị và nông thôn.
Về phát triển kinh tế
Về mặt kinh tế, hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị được xem là một tài sản quốc gia và được tính trong tổng giá trị sản phẩm quốc gia.
Bên cạnh đó hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị còn có những ý nghĩa lớn về mặt sản xuất, vận chuyển hàng hóa và quan trọng hệ thống này còn được xem là một trong thành phần cấu thành nên giá thành sản phẩm.
Có thể nói hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị có vai trò tác động rất lớn đến tăng trưởng kinh tế của một đô thị nói riêng và cả quốc gia nói chung.
Với ý nghĩa là một loại hình dịch vụ, phát triển hệ thống hạ tầng kĩ thuật đô thị là một trong những mũi nhọn kinh tế mà tất cả đô thị đều tập trung đầu tư. Lĩnh vực hạ tầng kĩ thuật tạo ra rất nhiều công việc lao động, mang lại lợi nhuận cao cho nhà đầu tư. (Theo Lí thuyết qui hoạch đô thị, Trường ĐH Kiến trúc Thành phố Hồ Chí Minh)
