Ai cũng biết nguyên vật liệu là gì, nhất là người làm việc trong lĩnh vực sản xuất. Tuy nhiên để có cái nhìn đầy đủ và bao quát về nguyên vật liệu cũng như ứng dụng của nó, bài viết dưới đây sẽ cùng bạn tìm hiểu chi tiết.
Nguyên vật liệu là gì?
Nguyên vật liệu tiếng Anh là raw materials.
“Nguyên vật liệu là vật liệu hoặc vật chất được sử dụng trong quá trình sản xuất ban đầu hoặc sản xuất hàng hóa.”
Người mua và bán nguyên vật liệu thô trên thị trường xem nguyên vật liệu chính là nhân tố sản xuất, cũng như lao động và nguồn vốn.
Các loại nguyên vật liệu
Nguyên vật liệu trực tiếp là gì?
Nguyên liệu trực tiếp là những nguyên liệu, vật tư được tiêu thụ trong quá trình sản xuất một sản phẩm và được xác định trực tiếp với sản phẩm đó. Các mặt hàng được chỉ định là nguyên liệu trực tiếp thường được liệt kê trong hồ sơ nguyên vật liệu cho một sản phẩm. Hóa đơn nguyên vật liệu chia thành từng đơn vị số lượng và chi phí tiêu chuẩn của tất cả các nguyên liệu được sử dụng trong một sản phẩm và cũng có thể bao gồm phân bổ chi phí.
Một nhà sản xuất tính toán lượng nguyên vật liệu trực tiếp cần thiết cho các giai đoạn cụ thể để đảm bảo không bị thiếu hụt. Bằng cách theo dõi chặt chẽ lượng nguyên vật liệu thô trực tiếp được mua và sử dụng, doanh nghiệp có thể giảm lượng hàng tồn kho không cần thiết, có khả năng giảm chi phí đặt hàng và giảm nguy cơ lỗi thời của nguyên vật liệu.
Nguyên vật liệu có thể bị biến chất trong quá trình bảo quản hoặc không sử dụng được trong sản phẩm vì nhiều lý do khác nhau. Trong trường hợp này, doanh nghiệp sẽ quyết định là đã quá hạn. Nếu điều này xảy ra, công ty sẽ ghi nhận hàng tồn kho như một khoản ghi nợ để xóa sổ và ghi có hàng tồn kho lỗi thời để giảm tài sản.
Nguyên vật liệu gián tiếp là gì?
Nguyên vật liệu gián tiếp là hàng hóa, trong khi là một phần của quá trình sản xuất tổng thể nhưng không được tích hợp vào sản phẩm cuối cùng. Ví dụ, găng tay dùng một lần, thiết bị bảo hộ cá nhân, băng dính… có thể cần thiết cho một dây chuyền sản xuất, nhưng chúng không phải là một phần của sản phẩm thực tế được tạo ra trên dây chuyền đó.
Nguồn nguyên liệu
Nguồn gốc của các nguyên vật liệu là gì? Những nguyên vật liệu này có thể được phân loại thành ba loại, tùy thuộc vào cách chúng được tạo ra:
Từ động vật: Các ngành nông nghiệp là những người sử dụng phổ biến nhất những mặt hàng này. Dệt, da, sữa và các ngành công nghiệp khác, chế biến các chất như da, len, tơ tằm… để sản xuất thành phẩm.
Từ thực vật: Đây là những nguyên vật liệu có nguồn gốc từ nông nghiệp và lâm nghiệp. Đôi khi được gọi là tài nguyên chưa tinh chế từ thực vật, danh mục các chất chưa qua chế biến này bao gồm ngô, gỗ, nút chai, bông…
Từ khoáng sản: Những vật liệu thu được thông qua quá trình khai thác bao gồm đất sét, cát, đá cẩm thạch, quặng sắt, xăng, khí đốt tự nhiên, than đá, kim loại quý… Các chất từ loại này được sử dụng trong các môi trường công nghiệp hoặc chạm khắc đồ trang sức.
Quản lý nguyên vật liệu là gì?
Quản lý nguyên vật liệu có nghĩa là kiểm soát chủng loại, số lượng, vị trí và sự luân chuyển của các mặt hàng khác nhau được sử dụng và sản xuất bởi các xí nghiệp công nghiệp. Đó là việc kiểm soát nguyên vật liệu sao cho đảm bảo khả năng thu hồi vốn lưu động tối đa.
Tầm quan trọng của quản lý nguyên vật liệu bao gồm:
– Thu mua khoa học giúp thu được nguyên vật liệu với giá cả hợp lý. Bảo quản vật liệu đúng cách cũng giúp giảm thiểu lãng phí. Những yếu tố này giúp kiểm soát chi phí tạo ra sản phẩm.
– Kiểm soát chi phí nguyên vật liệu gián tiếp. Đôi khi chi phí nguyên vật liệu gián tiếp cũng làm tăng tổng chi phí sản xuất do không có sự kiểm soát thích hợp đối với những nguyên vật liệu đó.
– Thiết bị được sử dụng đúng cách vì không có sự cố hỏng hóc do nguyên vật liệu cung cấp muộn.
– Tránh mất sức lao động trực tiếp.
– Kiểm soát sự lãng phí nguyên vật liệu ở giai đoạn bảo quản.
– Việc cung cấp nguyên vật liệu nhanh chóng và các trường hợp giao hàng muộn chỉ là rất ít.
– Các khoản đầu tư vào nguyên vật liệu được kiểm soát vì tránh được tình trạng tồn kho quá mức và thiếu hụt.
– Tránh tắc nghẽn trong các cửa hàng và ở các giai đoạn sản xuất khác nhau.
Định mức nguyên vật liệu là gì?
Định mức nguyên vật liệu, tiếng anh là bill of material (BOM) là một danh sách đầy đủ các nguyên liệu, thành phần, cụm, cụm phụ, bộ phận hoặc bất cứ thứ gì cần thiết để sản xuất thành phẩm. Thành phẩm hoặc hàng hóa có thể là sản phẩm cuối cùng hoặc bán thành phẩm sau này được tiêu thụ để tạo ra sản phẩm cuối cùng hoặc sản phẩm lớn hơn.
Định mức nguyên vật liệu không chỉ liệt kê các thành phần mà còn ghi số lượng của từng thành phần cần thiết để sản xuất ra thành phẩm. Nếu thành phẩm có nhiều biến thể theo màu sắc, cấu hình, kích thước… bạn có thể chọn có nhiều định mức cho một sản phẩm.
BOM giúp hướng đến các kết quả tích cực khi tạo ra sản phẩm từ thiết kế, cải thiện và cuối cùng là sản xuất số lượng lớn — vì vậy điều quan trọng là phải tạo và chia sẻ phiên bản chính xác và cập nhật của BOM với tất cả các nhóm có liên quan.
Cung cấp nguyên vật liệu đóng một vai trò thiết yếu trong quá trình phát triển của một nền kinh tế. Một quốc gia có thể phụ thuộc vào một quốc gia khác về một nguyên liệu thô cụ thể hoặc cũng có thể tự cung tự cấp. Theo đó, mức độ sản xuất hoặc sản xuất nguyên liệu thô ảnh hưởng đến toàn bộ chuỗi cung ứng. Với các thông tin này, mong rằng bạn đã hiểu rõ hơn về nguyên vật liệu là gì.
Tiến Huy
