Quy tắc ngón tay cái hay rule of thumb là gì? Đó là một hướng dẫn cung cấp lời khuyên đơn giản về một chủ đề nào đó. Nó là một khái niệm chung đưa ra hướng dẫn cụ thể để thực hiện hoặc tiếp cận một nhiệm vụ nhất định.
Các quy tắc ngón tay cái hay là quy tắc may rủi mang tính thực hành và kinh nghiệm hơn là một nghiên cứu lý thuyết.
Đặc điểm của rule of thumb
– Quy tắc ngón tay cái là một lời khuyên thực tế không chính thức cung cấp các quy tắc đơn giản áp dụng trong hầu hết các tình huống.
– Có nhiều quy tắc ngón tay cái trong tài chính đưa ra hướng dẫn về việc tiết kiệm bao nhiêu, trả bao nhiêu cho một căn nhà, đầu tư vào đâu…
– Các quy tắc ngón tay cái không mang tính khoa học và không tính đến hoàn cảnh và nhu cầu cá nhân của một người, vì vậy chúng có thể không áp dụng được cho tình huống cụ thể của bạn.
Quy tắc ngón tay cái trong kinh doanh
Đối với kinh doanh, thuật ngữ quy tắc ngón tay cái không có gì khác ngoài một hướng dẫn cung cấp lời khuyên đơn giản hóa về một chủ đề cụ thể hoặc để đạt được mục tiêu hoặc giải quyết một nhiệm vụ cụ thể.
Khi bắt đầu kinh doanh, có một thời gian trung bình để thanh lý khoản đầu tư cổ phần vào bất kỳ công ty khởi nghiệp nhất định nào, thường là 5 năm. Do đó, quy tắc chung là một công ty mới thành lập nên đưa ra dự báo tài chính trong 5 năm. Các nhà đầu tư hầu hết sẽ yêu cầu dự báo 5 năm để hiểu được các cơ hội và rủi ro khi đầu tư vào doanh nghiệp đó.
Việc áp dụng Nguyên tắc 80/20 của Pareto là ví dụ về quy tắc ngón tay cái tốt nhất cho một doanh nghiệp đang phát triển. Chủ sở hữu có thể đánh giá khách hàng hoặc khách hàng nào mang lại nhiều lợi nhuận nhất vì 80% lợi nhuận của công ty chỉ kiếm được từ 20% khách hàng của mình.
Quy tắc ngón tay cái tiêu chuẩn trong khi bán một doanh nghiệp là sử dụng các số liệu khác nhau để đánh giá giá trị ròng của doanh nghiệp. Một trong những tham số là EBITDA (thu nhập trước lãi vay, thuế, khấu hao và khấu trừ dần).
Quy tắc ngón tay cái rule of thumb không bao giờ mô tả một phương pháp chính xác mà là cách tiếp cận bao quát để giải quyết một vấn đề.
Quy tắc ngón tay cái trong tiết kiệm và đầu tư
Như đã biết ở phần định nghĩa rule of thumb là gì, đó là một hướng dẫn mang tính kinh nghiệm. Vậy trong lĩnh vực đầu tư và tiết kiệm, bạn cần biết các kinh nghiệm nào?
Bạn nên có bao nhiêu trong quỹ khẩn cấp?
Quỹ khẩn cấp giúp mọi người trong trường hợp mất thu nhập đột ngột… Quy tắc ngón tay cái nói rằng một người nên có quỹ khẩn cấp bằng 3 đến 6 tháng chi phí hàng tháng. Bạn có thể giữ nó ở mức 3 tháng nếu bạn là công chức nhà nước nhưng trong trường hợp bạn làm công việc tự do hay làm việc trong các công ty tư nhân, bạn nên có mức tiết kiệm cao hơn.
Đảm bảo bạn không sử dụng số tiền này cho nhu cầu / mong muốn hàng ngày. Đối với người đã nghỉ hưu, quỹ khẩn cấp nên bằng 1 năm chi phí.
Quy tắc 70
Bạn biết hay không nhưng lạm phát là kẻ thù lớn nhất của bạn – quy tắc 70 sẽ cho bạn biết trong bao nhiêu năm nữa giá trị của tiền sẽ chỉ còn một nửa. Bạn chỉ cần chia 70 cho tỷ lệ lạm phát. Nếu tỷ lệ lạm phát là 7% thì 70/7 = 10 năm. Vì vậy, trong 10 năm tờ tiền 100 ngàn của bạn sẽ có giá trị 50 ngàn.
Trong bao nhiêu năm số tiền của bạn sẽ tăng gấp đôi?
Đó là một quy tắc rất đơn giản và phổ biến nhất – nếu bạn chia 72 cho tỷ suất sinh lợi, bạn sẽ nhận được số năm mà số tiền của bạn sẽ tăng gấp đôi. Ví dụ: Nếu bạn kỳ vọng tỷ suất sinh lợi là 12%, bạn sẽ tăng gấp đôi số tiền trong vòng 6 năm (72/12 = 6) và nếu tỷ suất sinh lợi là 8% – 72/8 = 9 năm.
Bạn cũng có thể tính tỷ lệ lãi suất để số tiền của bạn tăng gấp đôi trong 5 năm là 72/5 = 14,4%.
Quy tắc 50/30/20
Hãy thử quy tắc 50/30/20 để lập ngân sách. Nếu bạn chưa quen với việc lập ngân sách, hãy thử phân bổ 50% khoản tiền lương của bạn cho các nhu cầu thiết yếu (thực phẩm, chỗ ở, tiện ích, quần áo…), 30% cho các lựa chọn lối sống (du lịch, phí tập thể dục, sở thích, internet, điện thoại di động…), và 20% hướng tới các mục tiêu và ưu tiên tài chính (trả nợ, tiết kiệm…).
Đây không phải là một ngân sách hoàn hảo, nhưng nó có thể là một nơi tốt để bắt đầu.
Phân bổ 2–10% ngân sách của bạn cho các vật dụng cá nhân
Điều này bao gồm các mục như giải trí, cắt tóc và mua quần áo, những khoản này sẽ chiếm không quá 8% ngân sách hàng tháng của bạn. Tuy nhiên, đây là một lĩnh vực linh hoạt và bạn luôn có thể cắt giảm nếu cần tiết kiệm thêm tiền.
Tiết kiệm 10–20% thu nhập để nghỉ hưu
Quy tắc ngón tay cái cũ là tiết kiệm 10% tổng thu nhập của bạn để nghỉ hưu. Điều nay dường như hơi thấp trong thời buổi hiện nay, đặc biệt là đối với những người lao động trẻ tuổi. Hãy đặt mục tiêu cao hơn một chút, đặc biệt là sau này trong sự nghiệp của bạn, nếu bạn thực sự muốn sẵn sàng cho việc nghỉ hưu.
Hi vọng với định nghĩa rule of thumb là gì và các ví dụ minh họa cụ thể, hi vọng bạn sẽ có thêm những hiểu biết về thuật ngữ này.
Huỳnh Trâm
