Hoạt động của doanh nghiệp bao gồm hai nhóm: Hoạt động đối nội và Hoạt động đối ngoại. Hoạt động đối nội bao gồm các nội dung như cơ cấu tổ chức, phân chia quyền lực, chính sách đối với người lao động…. Hoạt động đối ngoại bao gồm các nội dung như quan hệ với đối tác, khách hàng, cơ quan nhà nước, v.v… Quản lý nội bộ doanh nghiệp chính là việc tổ chức, quản lý các hoạt động đối nội.
Quản lý nội bộ doanh nghiệp thường được đề cập dưới nhiều góc độ khác nhau.Tuy nhiên, trong phạm vi bài viết này, tôi chỉ đề cập đến dưới góc độ pháp luật.
Mỗi doanh nghiệp là một tổng thể các mối quan hệ giữa các chủ sở hữu, nhà quản lý, người lao động…. Mối quan hệ này làm hình thành quá trình và quy định phương thức thu lợi nhuận của từng nhóm người, mỗi nhóm quan tâm đến một lợi ích nhất định: Các cổ đông, thành viên góp vốn muốn thu được cổ tức cao, trong đó các cổ đông, thành viên có vốn góp lớn lại có xu hướng muốn kiểm soát công ty theo quan điểm của mình; ban điều hành mong muốn có vị trí điều hành với quyền lực tối đa; người lao động muốn có công việc ổn định, sự thăng tiến và thu nhập cao… Tất cả các mối quan hệ này, nếu không được điều chỉnh bằng một cơ chế quản lý nội bộ tối ưu sẽ là ngòi nổ cho các xung đột lợi ích luôn tiềm tàng trong doanh nghiệp.
Quản lý doanh nghiệp tốt trước hết giúp cho doanh nghiệp hoạt động tốt và thực hiện được các chiến lược kinh doanh doanh của mình.
Doanh nghiệp có hoạt động tốt hay không và có thực hiện các mục tiêu chiến lược hay không là nhờ vào việc quản lý doanh nghiệp. Sự quản lý ở đây như một sự định hướng và đảm bảo cho các quá trình được diễn ra theo đúng mục đích đã đặt ra. Tổ chức quản lý nội bộ doanh nghiệt tốt sẽ đảm bảo cho các hoạt động được thống nhất, đồng bộ và hiệu quả. Mặt khác, tạo ra sự phân chia rành mạch các chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn từng cá nhân, bộ phận. Có thể nói, quản lý nội bộ doanh nghiệp là một hệ thống các cơ chế mà thông qua đó doanh nghiệp được quản lý. Những cơ chế này sẽ giúp doanh nghiệp hoạt động theo đúng ý muốn và mục đích của mình. Một doanh nghiệp không có một chế quản lý tốt chắc chắn sẽ không thể hoạt động tốt và không đem lại hiệu quả mong muốn.
Việc tổ chức quản lý tốt và mối quan hệ tốt giữa các thành viên trong doanh nghiệp trước hết giúp cho doanh nghiệp hoạt động tốt và qua đó thực hiện được các chiến lược, mục tiêu kinh doanh của mình. Bên cạnh vốn, chiến lược kinh doanh thì sức mạnh của quản lý nội bộ doanh nghiệp bám sâu vào từng con người trong doanh nghiệp, làm nên sự khác biệt giữa các doanh nghiệp và nâng cao tính cạnh tranh. Sự khác biệt đó được thể hiện ra ở những tài sản vô hình như: sự trung thành của nhân viên, bầu không khí làm việc thân hiện, chuyên nghiệp; quy trình thảo luận và ra quyết định hợp lý, kịp thời; sự tin tưởng của nhân viên vào các chính sách của doanh nghiệp,… Thiếu vốn doanh nghiệp có thể đi vay, thiếu nhân lực có thể tuyển dụng, thiếu thị trường có thể từng bước mở rộng thêm. Doanh nghiệp có thể bắt chước và đi mua tất cả mọi thứ nhưng không thể bắt chước hay đi mua được sự cống hiến, lòng tận tụy và trung thành của từng nhân viên. Một cơ cấu quản lý tốt làm nên sự khác biệt và đồng thời là một lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp. Ngân hàng Châu Mỹ đã nêu trong bảng công bố báo cáo về kinh doanh nhỏ rằng ”theo kết quả phân tích cuối cùng, hơn 90% các thất bại trong kinh doanh là do thiếu năng lực và thiếu kinh nghiệm quản trị”.
Quản lý doanh nghiệp tốt giúp cho doanh nghiệp tránh được các mâu thuẩn nội bộ trong doanh nghiệp
Một doanh nghiệp không thể hoạt động tốt nếu tồn tại các mâu thuẫn nội bộ. Trong doanh nghiệp luôn tồn tại một lúc nhiều nhóm người có các lợi ích khác nhau. Nhiệm vụ của các nhà quản lý là xây dựng một cơ chế quản lý, trong đó xem xét đến quyền lợi của tất cả các nhóm trong doanh nghiệp như các cổ đông, những người góp vốn, các giám đốc điều hành và người lao động. Nếu không xem xét và dung hòa được các quyền lợi của các nhóm thì mâu thuẫn nội bộ phát sinh là điều không thể tránh và ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động của doanh nghiệp. Vụ tranh chấp giữa những người lãnh đạo trong công ty cổ phần Đay Sài Gòn hoặc công ty cổ phần Hữu Nghị.. là những bài học điển hình. Nghiêm trọng hơn là việc tranh chấp không thể tự xử lý được phải giải quyết bằng con đường tòa án. Thực tế việc giải quyết các tranh chấp các thành viên công ty tại tòa án cho thấy các mâu thuẫn này ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động của doanh nghiệp và làm cho doanh nghiệp đình trệ hoạt động. Vì vậy, việc có một cơ chế quản lý nội bộ tốt sẽ tránh được các mâu thuẫn tiềm ẩn trong doanh nghiệp và làm tiền đề cho sự phát triển.
Quản lý doanh nghiệp tốt sẽ giúp cho doanh nghiệp nâng cao khả năng tiếp cận vốn
Quản lý doanh nghiệp tốt sẽ là một trong số các điều kiện doanh nghiệp thu hút được vốn và nguồn lực khác với chi phí thấp, tạo ra không gian không hạn chế cho sự phát triển và mở rộng kinh doanh. Những nghiên cứu của Mckingsey&Company, Credit Lyonnas Securities Asia và Ngân hàng Thế giới cho thấy sự tương quan chặt chẽ giữa việc thực hiện quản trị công ty với giá cổ phiếu và kết quả hoạt động của công ty nói chung. Theo đó, quản trị tốt sẽ mang lại hiệu quả cao cho nhà đầu tư, nhiều lợi ích hơn cho các thành viên khác trong công ty. Kết quả là các nhà đầu tư sẽ sẳn sàng trả giá cao cho cổ phiếu của những công ty quản trị tốt. Các ngân hàng cũng sẳn sàng cho vay, thậm chí với lãi suất thấp hơn, vì quản trị tốt sẽ làm giảm khả năng các khoản vay sẽ được sử dụng không đúng mục đích và tăng khả năng công ty sẽ trả các khoản vay đầy đủ và đúng hạn.
